Samen een huis kopen? Maak hier vooraf afspraken over

Bij het kopen van een huis spelen veel zaken. Kopen jullie het huis bijvoorbeeld samen? Of doet een van jullie dat? Bij een gezamenlijke aankoop is de eigendomsverhouding vaak 50/50, maar een andere verhouding is ook mogelijk.

• Wonen jullie samen en kopen jullie de woning in een andere verhouding dan 50/50? Let dan goed op als jullie later gaan trouwen. Zonder huwelijkse voorwaarden valt de woning namelijk in de huwelijksgemeenschap. Die is altijd 50/50 van jullie samen, ook als de woning vóór het huwelijk in een andere verhouding was verdeeld, bijvoorbeeld 70/30. Meer hierover lees je in ons artikel “De gevolgen van trouwen voor je vermogen”.
• Breng je eigen vermogen in? Dan is het belangrijk om vast te stellen hoeveel eigen vermogen je inbrengt en hoeveel je leent. Als je eigen vermogen inbrengt, rijst de vraag van wie dat vermogen is: is het gezamenlijk vermogen van jou en je partner, of gaat het om jouw privévermogen? En als het privévermogen is, wat is daarvan het gevolg? Het is verstandig om hier concrete afspraken over te maken. 
• Gaan jullie geld lenen als stel, dan moeten er opnieuw veel vragen beantwoord worden. Leen je bijvoorbeeld bij de bank of familie? En gaan jullie de lening gezamenlijk aan? Daarnaast is van belang hoe de lening vervolgens wordt afgelost. Los je dit aan het einde van de looptijd in één keer af, bijvoorbeeld met geld uit een spaarverzekering of via maandelijkse aflossingen? In beide gevallen speelt de vraag uit welke pot de premie/aflossing wordt betaald: de gezamenlijke pot of zijn er privépotten?

Andere vraagstukken zijn het betalen van rente, het fiscale voordeel van renteaftrek en waardestijgingen of –dalingen van de woning.

Wanneer mensen een huis willen kopen, richten ze zich meestal eerst op het vinden van een geschikte woning. Daarna volgt de vraag of de financiering rondkomt, en als laatste de inrichting van de woning. Dat is allemaal begrijpelijk, maar hierdoor worden de hiervoor genoemde financiële beslissingen misschien vergeten. Bij een echtscheiding kan dit leiden tot conflicten waarbij het regelmatig aan de rechter is om de knoop door te hakken.

In de rechtspraak komen bijna alle denkbare variaties voorbij. Bijvoorbeeld een woning op naam van één partner terwijl de financiering op beide namen staat, of andersom. Of een spaarverzekering op naam van de ene partner, terwijl de ander het inkomen verdient waaruit de premies worden betaald. Dergelijke situaties kun je voorkomen door vooraf stil te staan bij de financiële gevolgen. Een concrete vraag als ‘wat is jullie onderlinge financiële verhouding over 10 jaar?’ kan hierbij helpen.

Vaak heeft   één van de partners al een woning en trekt de ander daarbij in. Misschien om eerst te ervaren of samenwonen bevalt, maar het kan uitgroeien tot een langdurige situatie. De valkuil is ook hier dat het maken van concrete afspraken wordt vergeten. Dat kan knellen als de partner die erbij komt bijvoorbeeld veel tijd en geld besteedt aan het opknappen van de woning. 

Heeft deze partner in dat geval dan recht op een deel van de meerwaarde die daardoor ontstaat? Dezelfde vraag speelt als hypotheekrente en -aflossing worden betaald uit de gezamenlijke pot, dus ook door de partner die bij de ander intrekt.

Wat als een van jullie een schenking ontvangt die gebruikt wordt voor de aankoop van een woning of om af te lossen op de gezamenlijke eigenwoningschuld? In ons artikel 'Schenken voor een eigen woning' lees je hier meer over.

Dit alles pleit ervoor om bij het kopen van een huis, of het samenwonen in het huis van één van de partners goede en concrete afspraken te maken over alle financiële gevolgen. Sommige afspraken kun je vastleggen in huwelijkse voorwaarden of in een samenlevingscontract . Andere afspraken kun je buiten deze documenten om maken. 

• Energiebesparen en verduurzamen, waar begin je?
• Hoe kun je de overwaarde van je huis gebruiken?
• Extra aflossen: waar moet je rekening mee houden?