Wonen met zorg: kies je voor verzorging thuis, een verzorgingshuis of voor particuliere zorg?

Het liefst wil je, als het kan, zo lang mogelijk in je eigen huis blijven wonen. Ook als je misschien steeds meer zorg nodig hebt. Maar er kan een moment komen dat je 24 uur per dag zorg of toezicht nodig hebt. Welke opties heb je dan? De meeste mensen denken niet graag na over deze onderwerpen, en schuiven het voor zich uit. Terwijl het toch belangrijke vragen zijn. Door op tijd vooruit te denken, houd je de regie in eigen hand en kun je ongewenste situaties voorkomen. Wat zijn de mogelijkheden en de kosten?
Wel of niet verhuizen?
Prettig wonen is heel belangrijk voor ons welzijn. Als je ouder wordt, kunnen de eisen die je aan je woning stelt veranderen. Is je huidige woning nog steeds de beste plaats om te wonen de komende tijd? Misschien zijn er aanpassingen nodig? Of is het handiger om te verhuizen en in de buurt van winkels of zorg te gaan wonen.
Wil je zelf hulp inschakelen?
Je kunt zelf veel regelen. Er komen steeds meer dienstverleners die zich richten op ouderen die hulp nodig hebben. Bijvoorbeeld gespecialiseerde verhuizers, maaltijddiensten van lokale restaurants, begeleiding bij doktersbezoek of het doen van boodschappen. Dit kost natuurlijk geld. Een inschatting maken van de mogelijkheden en kosten is lastig. Of je hulp moet inschakelen, hoeveel hulp en welke hulp dat dan is, zal afhankelijk zijn van jouw persoonlijke situatie. Vaak zal er ook een combinatie van hulp met mantelzorgers ontstaan. Soms kan je ook langer thuis blijven wonen door je woning aan te passen.
Welke hulp kan de gemeente geven?
Als je hulp nodig hebt bij het zelfstandig wonen, kun je dit regelen bij de gemeente. Het gaat dan onder meer om begeleiding, dagbesteding, (taxi)vervoer en huishoudelijke hulp. Er geldt een eigen bijdrage voor deze hulp. De hoogte hiervan is niet meer afhankelijk van je inkomen en vermogen. In 2026 is de eigen bijdrage maximaal € 21,80 per maand.
Verpleging of verzorging thuis nodig?
Als je thuis verpleging of verzorging nodig hebt, kun je dit krijgen via de wijkverpleging. Je zorgverzekering betaalt de kosten hiervoor. De vergoeding komt uit het basispakket. Je hoeft voor deze verpleegkundige hulp geen eigen bijdrage te betalen en de kosten verminderen niet je eigen risico.
Wil je de zorg thuis organiseren?
Wil je de 24uurszorg thuis organiseren? Wat zijn daarvan de kosten? Dit kan ook via de Wlz. Je betaalt dan een eigen bijdrage die gebaseerd is op je inkomen en je vermogen van twee jaar eerder. Afhankelijk van hoe je jouw zorg organiseert, betaal je een hoge of een lage eigen bijdrage voor zorgkosten.
Vaak werken mensen met zelfstandige zorgverleners (ondernemers). De tarieven kunnen sterk variëren. Als je 24 uur per dag gekwalificeerd verplegend personeel nodig hebt, kunnen de kosten zeer hoog oplopen tot ongeveer € 220.000 per jaar. Je krijgt een vergoeding vanuit de Wlz die mogelijk € 65.879 per jaar bedraagt (voorbeeld kosten 2025 zorgprofiel VV5 categorie beschermd wonen met intensieve dementiezorg). Mogelijk heb je ook recht op EKT (extra Kosten Thuis) van maximaal 25% extra budget bovenop je basisbudget voor Wlz-zorg thuis. In dit rekenvoorbeeld bedraagt het totaal jaarbudget € 82.350. Hierop komt de eigen bijdrage van maximaal € 13.390 (2026) per jaar in mindering. Dit bedrag kun je vervolgens van je inkomen voor de inkomstenbelasting aftrekken. De nettolast is daardoor afhankelijk van je inkomenssituatie. Een bedrag van € 120.000 netto per jaar kun je als grove schatting gebruiken.
Dit bedrag kan lager zijn als:
- Je een goed pensioen hebt.
- Je niet 24 uur per dag zorg nodig hebt (alleen 's nachts of overdag).
- Familie kan helpen (bijvoorbeeld in de weekenden).
- Je geen medisch gekwalificeerde hulp nodig hebt, maar alleen toezichthoudende hulp.
Het verzorgingshuis: zorg via de volksverzekering
Een verzorgings- of verpleeghuis is een 'all-inclusive' concept. Het is een plek waar je woont, eet en zorg krijgt. Het is één pakket. Je komt alleen in aanmerking als je 24 uur per dag zorg of toezicht nodig hebt. Of iemand dit nodig heeft, wordt vastgesteld door Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). Houd rekening met wachttijden. Een plaats in de zorginstelling van jouw voorkeur is niet altijd beschikbaar. De wachtlijsten voor een plaats in een zorginstelling kunnen lang zijn. De meeste opnames in zorginstellingen komen tegenwoordig voort uit acute crisissituaties.
Wat kost het verblijf in een verzorgingshuis?
Het verblijf in een zorginstelling wordt betaald vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz). Voor deze zorg betaal je een eigen bijdrage die afhankelijk is van je inkomen en je vermogen. Lees meer over de kosten van de eigen bijdrage in ons artikel: 'Hoe beïnvloedt de eigen bijdrage voor Wlz jouw vermogen?' Soms zijn er nog extra kosten voor bijvoorbeeld het wassen van kleding of de huur van een bed.
Zorgvilla: het particuliere alternatief
Het particuliere alternatief voor een reguliere zorginstelling is de zorgvilla. Een zorgvilla lijkt op een luxe hotel. Je huurt een kamer of studio, voor het eten wordt gezorgd, er zijn activiteiten en de zorg is aanwezig. De meeste zorgvilla’s hebben 15 tot 30 bewoners. De zorgvilla’s noemen zelf de volgende voordelen: veel voorzieningen, extra tijd en aandacht voor je, meer vaste medewerkers, een luxueuze woonomgeving en wonen met gelijkgestemden. Het is soms mogelijk om naar een zorgvilla te verhuizen, voordat je 24 uur per dag zorg of toezicht nodig hebt.
Wat kost wonen in een zorgvilla?
Er is geen vaste formule. De prijs verschilt per aanbieder. Je betaalt een vast bedrag voor je verblijf. De tarieven beginnen vanaf ongeveer € 3.000 per maand en kunnen oplopen tot meer dan € 6.000 per maand. Dit zijn de kosten voor verblijf, eten, activiteiten en extra zorg. Een deel van dit bedrag is vaak fiscaal aftrekbaar. Jouw netto-last is daardoor afhankelijk van je inkomenssituatie.
Voor je gevoel ga je waarschijnlijk 'uit huis' als je naar een zorgvilla verhuist. Maar voor de Wlz woon je in een zorgvilla thuis. Dat betekent dat de 'lage' eigen bijdrage voor de Wlz geldt. De kosten voor je zorg kun je meestal betalen met een vergoeding die je ontvangt vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz). Dit kan bijvoorbeeld in de vorm van een persoonsgebonden budget (PGB). Daarnaast betaal je de 'lage' eigen bijdrage voor zorgkosten van maximaal € 13.390 per jaar (€ 1.115,80 per maand). Dit maximum geldt alleen bij een groot vermogen en/of een heel hoog inkomen.
Rekenvoorbeeld:
- Verblijfskosten van gemiddeld € 4.000 per maand (€ 48.000 per jaar)
- Eigen bijdrage van € 13.390 per jaar
- Totaal: ongeveer € 61.00 (€ 5.100 per maand). Dat is dus ongeveer € 2.000 per maand meer dan een 'reguliere' zorginstelling (gerelateerd aan de hoge eigen bijdrage van maximaal € 3.061 per maand).
Hoelang heb je zorg nodig?
Met hoeveel jaar intensieve zorg moet je rekening houden? Dit is vrijwel onmogelijk te voorspellen. De gemiddelde verblijfsduur in een zorginstelling is geen goede indicatie, omdat er een grote spreiding is. Ongeveer 20% van de mensen komt na een crisissituatie in een zorginstelling en overlijdt binnen 3 maanden. Maar ook ongeveer 15% van de mensen woont meer dan 4 jaar in een zorginstelling. Zorgcijfersdatabank.nl actualiseert deze cijfers jaarlijks.
Het is van je persoonlijke financiële situatie afhankelijk welke mogelijkheden voor jou van toepassing zijn. Bespreek ook eens met een van onze adviseurs hoe zorgkosten in je budget passen.
“Veel mensen denken liever niet na over toekomstige zorg en stellen het uit. Terwijl het belangrijke keuzes zijn. Door op tijd vooruit te denken, houd je zelf de regie en voorkom je ongewenste situaties.”

Karen Voûte, Vermogensplanner