Schenking op papier: wachten of juist nu handelen?
De afgelopen maanden werd er veel gespeculeerd over mogelijke wijzigingen in de schenk- en erfbelasting. Op Prinsjesdag bleef het opvallend stil. Voor families die een schenking op papier overwegen, leidt dat tot een lastige vraag: is het verstandig om nog onder de huidige regels te handelen, of kun je beter afwachten?
Wie de berichtgeving over de schenk- en erfbelasting de afgelopen maanden heeft gevolgd, zal wellicht verrast zijn geweest door Prinsjesdag. Dat betekent echter niet dat de discussie is verdwenen. Integendeel: de schenking op papier staat al geruime tijd nadrukkelijk in de belangstelling van beleidsmakers en fiscalisten. Op dit moment is alleen nog onduidelijk óf, wanneer en op welke manier de regels daadwerkelijk veranderen.
Een regeling die al jaren populair is
De schenking op papier behoort al decennialang tot de meest gebruikte manieren om vermogen aan kinderen over te dragen zonder direct geld over te maken.
De regeling werkt als volgt:
- Ouders schenken een bedrag aan hun kinderen, maar betalen dit niet direct uit.
- In plaats daarvan ontstaat een schuld van de ouders aan de kinderen.
- Deze schuld vermindert later de nalatenschap en kan daardoor een besparing op de erfbelasting opleveren.
De regeling is vooral aantrekkelijk voor ouders van wie het vermogen grotendeels vastzit in beleggingen of vastgoed (box 3).
Aan de regeling zijn strikte voorwaarden verbonden. Zo moet de schenking notarieel worden vastgelegd en moeten de ouders jaarlijks daadwerkelijk rente betalen over de schuld aan hun kinderen.
Waarom ligt deze regeling onder een vergrootglas?
De schenking op papier is de afgelopen jaren steeds vaker onderwerp van discussie geworden. Daarvoor zijn verschillende redenen:
- De verplichte rente van 6% steekt inmiddels hoog af tegen veel marktrentes van de afgelopen jaren.
- In de fiscale discussie is steeds meer aandacht voor regelingen die vermogensoverdracht aan volgende generaties mogelijk maken.
- De schenking op papier is zelfs opgenomen in de lijst van opmerkelijke belastingconstructies.
Daarom werd verwacht dat het kabinet op Prinsjesdag voorstellen zou presenteren voor de schenk- en erfbelasting, mogelijk ook specifiek voor de schenking op papier. Die voorstellen bleven echter uit.
Dat levert geen duidelijkheid op, maar juist onzekerheid. Want het feit dat er nu niets is aangekondigd, betekent niet automatisch dat er geen wijzigingen meer komen.
Geen nieuws is soms ook nieuws
Voor veel families was een wetswijziging eigenlijk eenvoudiger geweest dan de huidige situatie. Bij een concreet voorstel weet je immers waar je aan toe bent. Je kunt berekenen wat de gevolgen zijn en je planning daarop aanpassen.
Nu bevinden we ons in een tussenfase. Er zijn signalen dat de schenk- en erfbelasting politiek aandacht heeft. Er zijn discussies geweest over de rol van de schenking op papier. Maar er ligt geen concreet wetsvoorstel waarmee rekening kan worden gehouden.
Naast de vraag wat er verandert hebben we ook de vraag wanneer we überhaupt meer duidelijkheid krijgen.
Het dilemma voor nieuwe schenkingen op papier
Voor mensen die in 2026 nog een schenking op papier willen doen, ontstaat een lastig dilemma. Aan de ene kant bestaat de gedachte dat het verstandig kan zijn om nog gebruik te maken van de huidige regels zolang die bestaan. Maar een wijziging van de regels zou de schenking op papier juist minder aantrekkelijk kunnen maken of aanvullende voorwaarden kunnen introduceren.
Een schenking op papier is geen tijdelijke fiscale actie, maar een langlopende verplichting. De rente moet jaar na jaar worden betaald en administratief moet alles correct worden bijgehouden. De belangrijkste vraag blijft daarom of de regeling past bij je financiële situatie en je familiedoelstellingen. Een overweging is ook dat met een herroepingsclausule eventueel een ‘noodrem’ kan worden ingebouwd, zodat de schenking kan worden teruggedraaid.
Wat kun je nu doen?
Zolang er geen concrete wetgeving ligt, blijft voorbereiding de beste strategie. Heb je al één of meer schenkingen op papier? Controleer dan:
- welke rente in de notariële akte staat;
- of de rente ieder jaar daadwerkelijk is betaald;
- welke bedragen nog openstaan;
- welke gevolgen toekomstige wijzigingen zouden kunnen hebben voor je planning.
Overweeg je een nieuwe schenking op papier? Dan is het verstandig verschillende scenario's door te rekenen. Niet alleen op basis van de huidige regels, maar ook met het idee dat de wetgever de komende jaren alsnog veranderingen kan doorvoeren.
De onzekerheid is voorlopig het belangrijkste nieuws
Prinsjesdag heeft voor de schenk- en erfbelasting geen nieuwe regels opgeleverd. Voor wie overweegt een schenking op papier te doen, is de huidige situatie misschien wel lastiger dan indien er wel een wetswijziging was aangekondigd. Er is immers geen duidelijkheid over wat er gaat gebeuren en ook niet over wanneer die duidelijkheid komt.
