Wat als de mist dichter wordt?

Beleggen betekent door de ‘mist’ van het moment heen kijken. Maar we leven in onzekere tijden. Wanneer die onzekerheid toeneemt, dan wordt de mist als het ware dichter. En mogelijk worden de economische weersvoorspellingen in dat geval minder gunstig.
Vanuit beleggingsperspectief beschouwen we een hernieuwde escalatie van het conflict tussen de VS/Israël en Iran als het grootste risico. Op dit moment is de strijd tussen de VS en Iran niet zozeer een gewapend conflict maar een economische oorlog. Beide partijen gebruiken de Straat van Hormuz als pressiemiddel om hun onderhandelingspositie te verstevigen. De verstoringen in de energietoevoer (olie, gas) zijn enorm. Hier kleven risico’s aan, in de vorm van verder oplopende inflatie, margedruk bij bedrijven en mogelijke tekorten aan brandstof.
Iran-deal blijft uit; inflatie loopt verder op
Centrale banken proberen vooralsnog zoveel mogelijk door de mist van de huidige energieschok heen te kijken, al zijn zij er bij het bepalen van hun beleid niet blind voor dat de inflatie in de VS en de EU op dit moment al fors is gestegen. We denken dat de Europese Centrale Bank (ECB) de beleidsrente in juni en juli zal verhogen. We verwachten dat de Federal Reserve (Fed) de beleidsrente in de VS voorlopig ongewijzigd laat. Tegen het einde van 2026 kan de Fed weer beginnen met een renteverlagingstraject.
Maar als de VS en Iran geen deal weten te sluiten – en/of het geweld weer zou oplaaien – dan zou de energievoorziening voor een nog langere periode verstoord raken. In dat scenario kan de inflatie hoger uitkomen dan wij nu verwachten. Hierbij moeten we ook rekening houden met zogenoemde tweede-ronde-effecten van een hogere olieprijs: een stijging van de olieprijs kan zich vertalen in hogere looneisen, met een mogelijke loon/prijsspiraal als gevolg. Tweede-ronde-effecten kunnen op verschillende manieren negatief inwerken op de economie. In de eerste plaats kunnen deze effecten ertoe leiden dat het vertrouwen van ondernemers en consumenten in de economie afneemt – iets wat weerspiegeld wordt in dalende vertrouwensindicatoren. Dat is negatief voor de groei.
In de tweede plaats loopt de inflatie door tweede-ronde-effecten nog sterker op. Centrale banken zouden in dat geval hun beleid moeten aanpassen. De ECB zou de beleidsrente sterker moeten verhogen dan we nu aannemen. En in plaats van een renteverlagingstraject zou de Fed eveneens moeten overgaan tot renteverhogingen om de inflatie te beteugelen. Dat zou slecht nieuws zijn voor de economische groei en daarmee ook voor de aandelenmarkten. De obligatiemarkten zouden hier eveneens de pijn van voelen, in de vorm van oplopende marktrentes. Een bijkomend probleem voor beleggers is dat ‘veilige havens’ steeds moeilijker te vinden zijn, wat spreiden lastiger maakt.
Kan AI de verwachtingen waarmaken?
De verwachtingen over AI zijn hooggespannen, zowel onder bedrijven als onder beleggers. Bedrijven doen enorme investeringen in AI, in de hoop daar op langere termijn de vruchten van te kunnen plukken – in de vorm van hogere arbeidsproductiviteit en kostenbesparingen. Maar er kleven risico’s aan de AI-hausse.
“Het tempo van de AI-opmars kan afvlakken door vertraging of uitstel van investeringen of door knelpunten bij datacenters. En AI kan het verdienmodel van sommige bedrijven onder druk zetten als zij zich niet tijdig weten aan te passen.”

Joost Olde Riekerink – Expert Aandelenresearch en -advies
Het tempo waarin AI wordt uitgerold kan tegenvallen, bijvoorbeeld doordat investeringen in AI worden uitgesteld of doordat de bouw van datacenters vertraging oploopt. Wanneer de vooruitgang van AI vertraagt, duurt het langer voordat de huidige, massale AI-investeringen worden terugverdiend. Als beleggers gaan vrezen voor dit scenario, dan kunnen zij de waarderingen van AI-aandelen te hoog gaan vinden. De koersen van AI-gerelateerde aandelen komen dan onder druk te staan.
Daarnaast is AI een ‘disruptor’: een kracht die de huidige manier van leven en werken opschudt. Dat biedt kansen voor bepaalde bedrijven. Maar voor het verdienmodel van andere bedrijven kan AI een bedreiging vormen. Zo kan AI een risico zijn voor sommige spelers op het gebied van software en financiële dienstverlening.
Hoe houdbaar zijn overheidsschulden?
Een derde risico dat we hier willen aanstippen betreft de schuldenlasten van overheden. In Europa steken overheden zich diep in de schulden om grootschalige investeringen te kunnen doen. Beleggers gaan daarom meer rente vragen voor staatsleningen met een langere looptijd (hogere termijnpremie). Stijgende rentes zijn ongunstig voor beleggers in staatsobligaties (bij obligaties daalt de koers wanneer de rente stijgt). We staan daarom terughoudend tegenover dit obligatiesegment.
“Europese overheden lenen veel om hun investeringen te financieren, wat leidt tot hogere rentes op langlopende staatsobligaties.”

Johanna Handte – Hoofd Global Asset Allocation Team
In de VS bedraagt de staatsschuld inmiddels ruim USD 39 duizend miljard. Daarnaast zal het toch al hoge Amerikaanse begrotingstekort naar verwachting nog verder oplopen, onder meer door de oorlog met Iran. De rentelasten van de Amerikaanse overheid zijn dan ook enorm. Een renteverlagingstraject door de Fed, zoals wij nu verwachten tegen het einde van dit jaar, zou enige verlichting kunnen bieden. Maar in het meer sombere scenario dat wij hierboven schetsten, zou de Fed de rente juist moeten verhogen – waardoor het schuldenprobleem van de VS nog urgenter wordt.
Als het weer omslaat
In de afgelopen maanden werden de financiële markten gedomineerd door onzekerheid. Die onzekerheid is nog niet verdwenen, ook al zijn de economische ‘weersvooruitzichten’ gunstig en staan bedrijven er goed voor. Met een neutrale weging van zowel aandelen als obligaties creëren we een evenwicht tussen kansen en risico’s. Ondertussen volgen we de geopolitieke, economische en bedrijfsmatige ontwikkelingen nauwlettend. Mocht het weerbeeld veranderen, dan passen we onze beleggingsstrategie daarop aan.





