AI onrust: softwareaandelen onder druk

Een groot deel van de koersduikeling werd gedreven door angst voor de impact van kunstmatige intelligentie (AI). Beleggers vrezen dat nieuwe AI-tools delen van de ‘traditionele’ software-business zullen vervangen, vooral softwareapplicaties die rechtstreeks door mensen worden gebruikt. Krantenkoppen over ‘AI agents’¹ die de taken van traditionele softwareplatforms overnemen gaven het vertrouwen van beleggers in softwarebedrijven een stevige deuk.

Toch blijven de omzet- en winstverwachtingen van softwarebedrijven voor 2026 solide. Wij denken daarom dat de vertrouwenscrisis onder beleggers vooral wordt gedreven door het marktsentiment. De verkoopgolf laat zien dat beleggers zich afvragen welke spelers echt gaan profiteren van AI – en welke juist niet. Dat betekent niet dat softwarebedrijven op dit moment daadwerkelijk hun omzet zien dalen.

Een sector die sterk uit de gratie raakte bij beleggers is informatiedienstverlening, een segment waarin bedrijven zoals RELX, Wolters Kluwer, S&P Global, Moody’s en Thomson Reuters actief zijn. Aandelen van deze bedrijven zijn in een maand tijd met 15-35% in waarde gedaald. Dat kwam doordat beleggers vreesden dat AI een alternatief kan vormen voor de data- en analyseplatforms van deze bedrijven.

Maar is die angst terecht? Het gaat hier om ondernemingen die informatiediensten verlenen op het gebied van regelgeving, compliance, auditing en financiële analyse. Betrouwbare, gecheckte data, die deze bedrijven leveren, is daarbij van essentieel belang. Bovendien hebben deze bedrijven een zeer loyale klantenbasis, met retentiepercentages vaak boven de 90% (de retentiegraad is het percentage klanten dat gedurende een bepaalde periode producten en/of diensten blijft afnemen). Dit suggereert dat hun bedrijfsmodellen veerkrachtiger zijn dan de markt momenteel vreest. Toch maken beleggers zich zorgen dat een deel van hun activiteiten kan worden vervangen door nieuwe AI-tools.

Ondertussen zien we dat AI de softwarewereld in tweeën deelt. Softwaretools die afhankelijk zijn van het aantal werknemers dat ze gebruikt – zoals CRM-dashboards of helpdesksoftware – staan onder druk. Dat komt doordat AI agents mogelijk een deel van dat werk kunnen automatiseren. Veel SaaS-bedrijven (Software-as-a-Service) verstrekken licenties voor het gebruik van hun software aan hun klanten (ook vaak bedrijven). Elke medewerker die bij de klant in dienst is en die de tool gebruikt heeft één licentie nodig. Als AI agents taken overnemen van mensen, zal het aantal medewerkers dat die software gebruikt afnemen. Daardoor zijn er minder licenties nodig. Dat betekent minder omzet voor de softwareleverancier. Wanneer AI menselijke taken vervangt of automatiseert, komen op licenties gebaseerde prijsmodellen dus onder druk te staan.

Maar de situatie is anders voor bedrijven die de onderliggende infrastructuur van IT-systemen leveren. Databases, registratie, controle en cyberveiligheid worden belangrijker, omdat AI-agenten veel meer werk ‘achter de schermen’ genereren. Wanneer mensen software gebruiken, werken ze in een menselijk tempo – er zitten grenzen aan hoe snel ze kunnen klikken, typen en informatie bijwerken. Elke actie triggert een relatief beperkt aantal technische vervolgstappen die op de achtergrond door het IT-systeem moeten worden uitgevoerd. AI agents gedragen zich compleet anders. Ze werken op machinesnelheid. In plaats van enkele acties kan een AI-agent honderden of zelfs duizenden acties uitvoeren in dezelfde tijd. En dat veelvoud aan acties moet nog steeds worden geregistreerd, gecontroleerd en gemonitord – wat veel meer vergt van de onderliggende IT-infrastructuur. Bedrijven die dergelijke infrastructuur leveren, kunnen daarom profiteren van het snelle werktempo van AI agents.

De recente verkoopgolf van software-aandelen lijkt dramatischer te zijn dan de verwachte winst- en omzetprestaties van softwarebedrijven rechtvaardigen. De softwaresector wordt niet ontmanteld door AI – maar AI gaat de sector wel hervormen. De vraag naar bepaalde software-gerelateerde producten en diensten kan toenemen. Denk hierbij aan enterprise platforms (platforms die alle zakelijke applicaties in één systeem integreren), verticale softwareoplossingen (software afgestemd op de behoeften van specifieke bedrijfssegmenten), informatiedienstverleners die over veel data beschikken en bedrijven die de infrastructuur leveren waarmee AI op grotere schaal kan functioneren. Aan de andere kant kunnen software-licentiemodellen (SaaS) en arbeidsintensieve IT-diensten onder druk blijven staan. De marktbeweeglijkheid rondom software-aandelen brengt reële risico’s met zich mee. Maar het biedt ook kansen voor beleggers die zich richten op software-segmenten waar daadwerkelijk waarde wordt gecreëerd.

¹ AI agents zijn softwarecomponenten die zelfstandig taken kunnen plannen, uitvoeren en verbeteren – met beperkt menselijk toezicht.