Aanval op Iran: wat betekent dit voor beleggers?
In het weekend hebben de Verenigde Staten en Israël een reeks (goed gecoördineerde) aanvallen uitgevoerd op Iran, waarbij de hoogste leider van Iran, ayatollah Khamenei, om het leven is gekomen. Iran heeft gereageerd met vergeldingsaanvallen, waaronder aanvallen op Amerikaanse bases in verschillende landen in de regio. Hoewel de Straat van Hormuz niet officieel is gesloten, heeft de Iraanse Revolutionaire Garde zaterdag schepen verboden om door de zeestraat te varen. Bovendien hebben verschillende verzekeraars van olietankers de dekking voor transporten door de Straat van Hormuz opgeschort.
Het grootste deel van het Midden-Oosten wordt nu getroffen door de oorlog. Hoewel het verloop van de oorlog onzeker blijft, bespreken we in dit marktcommentaar onze eerste visie, verwachtingen voor de markten en de belangrijkste risico's die beleggers in de gaten moeten houden.
Impact op de markt vaak tijdelijk
Hoewel oorlog altijd ingrijpende gevolgen heeft voor degenen die er door worden getroffen, is de impact op de financiële markten doorgaans veel beperkter. Dat blijft meestal beperkt tot korte periodes van verhoogde volatiliteit. Financiële markten hebben de neiging om de impact vanuit financieel oogpunt te beoordelen: als er geen bredere duidelijke impact op de economie is, is de reactie meestal gematigd.
Een goed voorbeeld hiervan zijn de Amerikaanse bombardementen op Iraanse nucleaire installaties in juni 2025. Een maand na deze gebeurtenis was de S&P 500 met meer dan 5% gestegen, hoewel de S&P 500 historisch gezien gemiddeld een klein verlies laat zien een maand na belangrijke geopolitieke en historische gebeurtenissen. Voorlopig zien we geen reden om een ander resultaat te verwachten. We adviseren beleggers dan ook om vast te houden aan hun langetermijnstrategie en geen ingrijpende wijzigingen in hun portefeuilles aan te brengen.
Dit betekent niet dat de markten helemaal niet zullen reageren. De aandelenmarkten in Azië zijn lager gesloten en in Europa openden de markten gemiddeld zo’n 2% lager. Amerikaanse futures wijzen op een vergelijkbare opening. De beurzen in het Midden-Oosten zullen naar verwachting minstens twee dagen gesloten blijven om de situatie te beoordelen. De onzekerheid rond de olieprijzen en hun impact op de economische groei zal een belangrijke bepalende factor zijn. De obligatierentes zijn iets lager, wat positief is voor obligaties, hoewel de risicopremies waarschijnlijk zullen stijgen. Goud en de Amerikaanse dollar zijn sterker geworden door de vraag naar veilige havens. De olieprijzen zijn met ongeveer 7% gestegen en gasprijzen met ongeveer 4%. Mocht het conflict echter stabiliseren, of nog beter, beginnen te de-escaleren, dan verwachten we dat de markten zich snel zullen herstellen.
Wat zijn de belangrijkste risico's?
Voor beleggers is het belangrijk om zich te concentreren op de terreinen waar de oorlog aanzienlijke risico's voor de wereldeconomie met zich mee kan brengen.
1. Olieprijzen
Het eerste grote risico voor beleggers zijn de olieprijzen. Het Midden-Oosten blijft een belangrijke leverancier van olie voor de wereldeconomie. Een langdurige piek in de olieprijzen zal een negatief effect hebben op de economie, omdat dit de koopkracht van de consument onder druk zet en de marges en winstgevendheid van energie-intensieve bedrijven schaadt. Hogere olieprijzen kunnen ook leiden tot hogere inflatie, omdat bedrijven de hogere kosten zullen doorberekenen aan de consument. De olieprijzen waren in de dagen voorafgaand aan de aanvallen al met meer dan 10% gestegen, wat betekent dat sommige ontwikkelingen al gedeeltelijk waren ingecalculeerd. Belangrijk is dat de OPEC+ (de uitgebreide organisatie van olie-exporterende landen) heeft aangegeven bereid te zijn om, indien nodig, het olieaanbod te vergroten, wat een deel van de opwaartse druk zou kunnen temperen.
2. De Straat van Hormuz
Een tweede risico is een langdurige sluiting van de Straat van Hormuz, een smalle zeestraat waar een aanzienlijk deel van de wereldwijde olie- en gasleveringen doorheen gaat. Als schepen niet langer door de Straat van Hormuz kunnen varen, kan dit de wereldwijde toeleveringsketens onder druk zetten en daardoor de olieprijzen opdrijven en de inflatiedruk verhogen. Er zal aanzienlijke druk worden uitgeoefend door zowel olie-importeurs (zoals India en China) als olie-exporteurs (zoals Saoedi-Arabië) om de zeestraat open te houden.
Beleggers moeten in gedachten houden dat de VS een regimewisseling in Iran nastreeft. Experts vragen zich af of dit alleen met luchtaanvallen kan worden bereikt. Dit zou van invloed kunnen zijn op de duur van het conflict.
Wat is onze aanbeveling aan beleggers?
In tijden van oorlog zijn onduidelijkheid en onzekerheid onvermijdelijk. Hoewel markten in eerste instantie doorgaans reageren met een risicomijdende houding, zijn dergelijke reacties vaak van korte duur. De belangrijkste risico's om in de gaten te houden zijn ontwikkelingen die van invloed zijn op de olieprijzen en verstoringen van de scheepvaart door de Straat van Hormuz. Voorlopig denken wij dat beleggers het beste kunnen vasthouden aan hun langetermijnstrategie en geen ingrijpende wijzigingen in hun portefeuille kunnen aanbrengen.
De wereldwijde economische fundamenten blijven gunstig. De groei verbetert, de bedrijfswinsten zullen het komende jaar naar verwachting met dubbele cijfers groeien en de Amerikaanse Federal Reserve zal naar verwachting de rente verder versoepelen. Ook de VS en Europa blijven op koers met hun fiscale stimuleringsmaatregelen. Als het conflict snel stabiliseert, zullen beleggers zich waarschijnlijk weer richten op de positieve factoren.
Lees meer over de macro-economische gevolgen in de update 'Gevolgen van de escalatie in het Midden-Oosten' van ons Group Economics‑team.
Richard de Groot
Hoofd Global Investment Centre
Rendementen in Amerikaanse dollars; rendementen kunnen stijgen of dalen als gevolg van valutaschommelingen. De vermelde rendementen zijn exclusief kosten; rendementen inclusief kosten zijn lager. Vermelde rendementen zijn behaald in het verleden; prestaties uit het verleden zijn geen betrouwbare indicator voor toekomstige resultaten.