Blue economy

De oceanen reguleren het klimaat en helpen vervuiling tegen te gaan. En bij storm vormen de kustecosystemen een goede buffer tegen schade. “Daarnaast spelen ze in de wereldeconomie een onmisbare rol. Denk aan handel en transport, toerisme, voedselvoorziening en (duurzame) energie,” geeft Sanders aan. De oceanen staan echter onder druk. Klimaatverandering, overbevissing, vervuiling en het verlies van biodiversiteit tasten hun vermogen aan om ons in het levensonderhoud en de welvaart te ondersteunen.

Tot nog toe wordt de rol van oceanen voor het klimaat grotendeels over het hoofd gezien. Mede doordat de wereld van water zich afspeelt onder de oppervlakte en daardoor - anders dan smeltend ijs of hittegolven - minder direct zichtbaar is. Ook zijn oceanen complex te besturen. Ze vallen vaak buiten nationale grenzen en offshore- en oceaanprojecten kennen vaak hoge startinvesteringen, terwijl politieke cycli vaak kort zijn.

Toch groeit de aandacht voor oceaangerichte klimaatactie. “En dat is nodig,” volgens Sanders, “want nieuw onderzoek van het Ocean Panel1 toont aan dat oplossingen op basis van de oceaan tot 35% kunnen bijdragen aan de jaarlijkse vermindering van broeikasgassen.” Deze bijdrage is nodig om in 2050 de wereldwijde temperatuurstijging te beperken tot 1,5 graad Celsius, de drempel die volgens wetenschappers nodig is om de ergste gevolgen van klimaatverandering te voorkomen. Sterker nog: zonder een oceaangerichte klimaataanpak is een netto-nul CO2-uitstoot in 2050 volgens veel experts niet haalbaar.

De vraag is nu: hoe ziet een oceaangerichte aanpak er concreet uit? Dat antwoord kan gevonden worden in de ‘blue economy’: economische activiteiten die op een duurzame manier gebruik maken van zeeën, oceanen en kustgebieden. “Denk aan duurzame visserij en scheepvaart,” geeft Sanders aan, “maar ook de verduurzaming van sectoren als offshore windenergie en toerisme.”

Naast een lagere CO2-uitstoot dragen deze activiteiten bij aan duurzame ontwikkeling, klimaatbestendigheid en het behoud van biodiversiteit. Bovendien leveren ze aanzienlijke economische voordelen op. Sanders: “We weten uit onderzoek² dat elke USD 1 investering in de oceaan in dertig jaar tijd kan oplopen tot wel USD 5 aan wereldwijde voordelen.” Tot nog toe lopen investeringen hierin nog achter. “Dit biedt kansen voor overheden, bedrijven en beleggers, bijvoorbeeld in offshore windenergie, scheepvaart met lage CO2- uitstoot en duurzame eiwitproductie in de oceaan.”

Hernieuwbare energie is essentieel om klimaatopwarming tegen te gaan en helpt tegelijkertijd de oceaan te beschermen. Sanders: “Door te investeren in offshore windenergie, getijdenenergie en zonneenergie, kunnen we de uitstoot van broeikasgassen verminderen, en tegelijkertijd oceaan-ecosystemen en kustgemeenschappen beschermen tegen de gevolgen van klimaatverandering, zoals een hogere zeespiegel.” Offshore windparken bieden de onderwaterwereld bovendien ruimte voor groei. Belangrijke spelers in offshore windenergie zijn Orsted en Vestas. Sanders: “Om een voorbeeld te geven: De windturbines van Vestas hebben in 2023 circa 231 miljoen ton CO2- uitstoot bespaard.³” Ook Prysmian Group is een cruciale speler, die hoog-, midden- en laagspanningskabels levert voor windparken op zee en netversterking.

De scheepvaart is verantwoordelijk voor ongeveer 3% van de totale jaarlijkse CO2-uitstoot.⁴ Maar met energieefficiëntie, koolstofarme brandstoffen en verbeterde logistiek kan tot 2 gigaton per jaar worden bespaard. Sanders: “Scheepvaartbedrijf Moller Maersk is een duidelijke koploper als het gaat om afname van CO2- uitstoot op het water.

Het bedrijf wil een netto nul-uitstoot hebben tegen 2040 door over te stappen naar groene brandstoffen zoals bio-methanol, het moderniseren van de schepen en het varen van efficiënte routes.”

“Blauwe” voedingsmiddelen zoals vis, zeewier en schelpdieren bieden duurzame alternatieven voor eiwitten die veel landgebruik kosten. Sanders: “Daarmee kan 1,47 gigaton per jaar aan CO2-uitstoot worden bespaard¹.” Mowi is ’s werelds grootste kweker van Atlantische zalm en loopt voorop in de wereldwijde vissector.⁵ Het Noorse bedrijf zet in op verantwoorde groei van aquacultuur met minimale milieu-impact, volgens internationaal erkende standaarden zoals ASC. Mowi levert sterke ESG-prestaties en draagt bij aan voedselzekerheid, klimaatactie en de bescherming van mariene ecosystemen.

Al deze ontwikkelingen bij elkaar tonen dat de blue economy aanzienlijke economische waarde kan opleveren. De duurzame oceaanoplossingen besparen kosten—zoals minder klimaatschade—en genereren nieuwe inkomstenstromen uit bijvoorbeeld hernieuwbare energieproductie en duurzame voedselbronnen. Over een periode van 30 jaar tot 2050 kunnen deze investeringen van USD 2,0 - 3,7 biljoen een economische waarde opleveren van USD 8,2 - 22,8 biljoen.⁷ En bovendien op verschillende manieren bijdragen aan CO2-reductie, kustgemeenschappen, biodiversiteit en wereldwijde duurzame ontwikkeling. Met de juiste keuzes kunnen politiek, bedrijven, consumenten en beleggers kunnen hier een steentje aan bijdragen. Innovatieve bedrijven die vooroplopen kunnen daarvan het meest van profiteren, en dat is interessant voor beleggers.

Naast aandelen kunnen beleggers in de ‘blue economy’ ook kiezen voor obligaties. Blue bonds zijn obligaties uitgegeven die projecten financieren voor het behoud van oceanen en water-ecosystemen. “In 2018 introduceerde de eilandengroep de Seychellen de eerste blue bond ter wereld, met als doel oceanen te beschermen en duurzame visserij te bevorderen,” noemt Sanders als voorbeeld. Inmiddels is de blue bond-markt gegroeid naar USD 15,25 miljard in 2025.⁶

Judith Sanders
Duurzaam Beleggingsstrateeg