Domme inframiljarden
Het kabinet heeft 7,5 miljard euro beschikbaar gesteld voor nieuwe infrastructuur in verband met zeventien grootschalige woningbouwgebieden Ondertussen horen we weinig over de vele bruggen, viaducten, sluizen en tunnels die in slechte staat verkeren en over hun uiterste houdbaarheidsdatum heen zijn.
In 2023 gaat vanuit de Rijksbegroting 4 miljard euro naar onderhoud van infrastructuur. Geen kinderachtig bedrag, maar slechts de helft gaat naar de bovengenoemde overjarige infrastructuur.
Miljarden van Rijksoverheid voor infrastructuur zijn onvoldoende
De huidige prijzen van bouwmaterialen zijn hoog en zetten de investeringen in infrastructuur onder druk, waardoor er extra geld nodig is voor het opvangen van risico’s en tekorten bij projecten die al lopen. Dat mag op de korte termijn een uitdaging zijn, maar op de langere termijn kijken we naar grotere infrastructurele problemen. De genoemde miljarden, voor zowel nieuwe aanleg als onderhoud, zijn namelijk onvoldoende en worden ook niet slim ingezet.
Water en bodem sturend nog nauwelijks een criterium
Dat komt doordat deze investeringen nog onvoldoende rekening houden met het principe ‘water en bodem sturend’. Volgens het coalitieakkoord moet het water- en bodemsysteem sturend zijn in de keuzes waar we woningen en infrastructuur bouwen en waar we landbouw en natuur de ruimte geven. Tot dusver is vooral de woningbehoefte sturend in waar we bouwen, terwijl we steeds vaker met bodemdaling en met wateroverlast of juist watertekorten door extreem weer te maken hebben. De toekomstverkenning NL2100 van het College van Rijksadviseurs benadrukt dat het economische zwaartepunt en daarmee het merendeel van de bebouwing en infrastructuur nu al in het meest gevoelige gebied van Nederland ligt. Vanaf nu zouden we alleen nog moeten bouwen op hoger gelegen zandgronden.
Van veilige naar future proof infrastructuur
In de begroting van het Deltafonds, met budget voor bodem- en water sturende onderwerpen, is de komende jaren gemiddeld 1,5 miljard euro beschikbaar. Dit steekt schril af bij de bedragen voor nieuwe infrastructuur en onderhoud. Gaan we nu onze bruggen, viaducten, sluizen en tunnels zo opknappen dat ze op de korte termijn veilig, maar niet future proof zijn? Dat lijken ministers De Jonge, Harbers en Van der Wal zich ook af te vragen.
Snel inzicht krijgen voor slim investeren
Op 24 november jl. hebben ze een heel pakket keuzes rondom ‘water & bodem sturend’ gelanceerd. Uit de bijlage Nationale aanpak klimaatadaptatie Gebouwde omgeving, een versnellingsaanpak voor klimaatbestendigheid en waterrobuustheid, blijkt nog geen integraal beeld van de benodigde financiële middelen hiervoor. Snel aan de slag dus om verspilling en een ‘domme’ inzet van infra-miljarden te voorkomen.
Deze column is eerder verschenen in Cobouw op 29 november 2022
Over de auteur
Leontien de Waal is sectorbanker Bouw. Zij volgt de belangrijkste trends en ontwikkelingen in de gebouwde omgeving. Haar ervaring en netwerk, aangevuld met kennis uit de studie Master City Developer (gebiedsontwikkeling), brengt ze in bij klanten van ABN AMRO.
Lees meer sectoroverstijgende artikelen
Naast de ontwikkelingen en kansen die zich in specifieke sectoren voordoen, zijn er ook volop actuele zaken die effect hebben op alle sectoren. Van klimaatbeleid en verkiezingen tot personeelstekorten en grondstoffenprijzen.
