Inflatie neemt transportsector wind uit de zeilen
Ondanks de fors gestegen brandstofprijzen en de hoge inflatie blijft de transportsector naar verwachting groeien. Wel neemt de gestegen inflatie de transportsector de wind uit de zeilen, doordat de economie trager groeit. Naar verwachting groeit de transportsector zowel in 2026 als in 2027 met 1,5 procent.
Ondanks de grillige geopolitieke omstandigheden bleef de internationale handel de afgelopen maanden vooralsnog op een goed niveau. Ook de bouwsector blijft dit en volgend jaar redelijk groeien, waardoor de vraag naar bouwmaterialen toeneemt, een belangrijk segment voor bijvoorbeeld het wegvervoer en de binnenvaart.
Als de olie- en gassector nog maanden zwaar ontregeld blijven, vormt dat wel een risico voor de transportsector. Sinds het begin van de oorlog zijn de brandstofprijzen al fors gestegen, maar de stijging is wel gedempt doordat wordt ingeteerd op bijvoorbeeld strategische olievoorraden en doordat de Verenigde Staten (VS) de export van olie heeft opgevoerd. Bij een langer voortdurende crisis kunnen de prijzen opnieuw stijgen doordat de voorraden verder slinken. In een dergelijk negatief scenario kunnen ook grotere macro-economische gevolgen optreden, zoals een afname van de internationale handel en van bouwactiviteiten. Dankzij het akkoord dat Iran en de Verenigde Staten (VS) half juni hebben gesloten, lijkt de kans dat zo’n negatief scenario zich voltrekt gelukkig te zijn afgenomen.
ABN AMRO verwacht groei van zowel de industrie als de particuliere consumptie. De industrie is vooral van belang voor de vraag naar internationaal transport, zoals zeevracht, luchtvracht en binnenvaart. De particuliere consumptie is vooral van belang voor de containervaart en het wegvervoer, bijvoorbeeld de bevoorrading van winkels en horeca. De internationale handel blijft naar verwachting groeien, zij het in een lager tempo. Aan het begin van de zomer zou de handel eventueel nog wel kunnen toenemen als gevolg van hamstergedrag van ondernemingen, die uit vrees voor verdere prijsstijgingen en ontregeling van toeleveringsketens extra voorraden hebben ingekocht. Distributiecentra kunnen daarvan profiteren.
De meeste modaliteiten kunnen daardoor groeiende volumes tegemoetzien, zoals het wegvervoer, de containervaart en de luchtvracht. De binnenvaart zou last kunnen krijgen van hernieuwde malaise in de Duitse industrie, maar vooralsnog blijft ook in Duitsland de industrie groeien, mede dankzij een stijgende vraag naar elektrische auto’s in reactie op de hoge brandstofprijzen, en groeiende overheidsbestedingen aan defensie en infrastructuur.
Kostenbeheersing blijft cruciaal
Zeker nu de brandstofprijzen zijn gestegen, blijft kostenbeheersing cruciaal, ook al kan een groot deel van de dieselprijsstijging door middel van dieselclausules worden opgevangen. Efficiënte planning, eventueel in samenwerking met opdrachtgevers of andere vervoerders, kan helpen om de brandstofkosten te drukken, net als het monitoren en trainen van rijgedrag. Het vermijden van ‘lege kilometers’ is van des te groter belang vanwege de introductie van de vrachtwagenheffing, waarbij per kilometer moet worden afgerekend. Afhankelijk van het type voertuig gelden verschillende tarieven, bijvoorbeeld 3,8 cent per kilometer voor een zware elektrische vrachtwagen en 20,1 cent per kilometer voor een zware Euro 6-combinatie. De heffing wordt vanaf 1 juli van kracht, maar vanwege de hoge brandstofprijzen worden de tarieven in elk geval van september tot het eind van 2026 verlaagd met 22,3 procent. De tijdelijke verlaging gaat pas in september in omdat de zogeheten toldienstaanbieders – marktpartijen die de gereden kilometers middels tolkastjes administreren – contractueel drie maanden van tevoren moeten worden geïnformeerd over wijzigingen. De nieuwe heffing heeft waarschijnlijk ook gevolgen voor de werkkapitaalbehoefte van transportondernemingen, die de afgelopen maanden toch al is toegenomen door de gestegen dieselprijzen.
De transportsector moet investeren in elektrificatie om de kosten van zowel dieselverbruik als de vrachtwagenheffing te drukken, want voor elektrische voertuigen gelden veel lagere tarieven. Dat vereist aanpassingen aan het wagenpark en aan het plannen van ritten. Ook de beschikbaarheid van laadinfrastructuur is van belang, vanwege netcongestie soms in combinatie met zonnepanelen en batterijen. Met het verhogen van de beladingsgraad kan ook nog de arbeidsproductiviteit omhoog. Dat is hard nodig om te voorkomen dat stijgende loonkosten ten koste gaan van de marge. De huidige cao loopt al eind 2026 af. Gezien de krapte op de arbeidsmarkt en de stijgende inflatie is het goed mogelijk dat de loonkosten in 2027 opnieuw duidelijk stijgen.
Een stapje voor met onze sectorexpertise
Voor elke ondernemer is het belangrijk om te weten wat er nu speelt, maar vooral wat er komen gaat. Baseer beslissingen op de ontwikkelingen en trends in de sector. Onze sectorexperts weten wat er speelt. Zie waar de kansen liggen. Nét dat stapje voor.
Lees verder in de transport- en logistieksector
Na een lastig jaar, waarin de internationale handel afnam door een snelle afbouw van overtollige voorraden, heeft de transportsector een voorzichtig herstel ingezet. Begin 2024 stegen zowel in de containervaart als in de luchtvaart de goederenvolumes. Dankzij de aantrekkende economische groei kan de sector verder herstellen. Het herstel wordt echter geremd door een lagere vraag naar bouwmaterialen. Intussen krijgt het wegvervoer de komende jaren te maken met een stapeling van milieuregels.
