Naar de navigatie Naar de inhoud

Aanvraag en gevolgen van een faillissement

Het is het schrikbeeld van iedere ondernemer: het bedrijf failliet laten verklaren. "Veel ondernemers willen daar niet aan denken", vertelt ondernemer Bas Westland (53), die het een aantal jaren geleden overkwam. "Toch kan de wijze waarop je als ondernemer met een faillissement omgaat, een enorm verschil maken."

In de nasleep van de crisis in 2009 ging het recruitmentbedrijf E-people van Bas failliet. "Ik zag het aankomen. Er was 60 tot 80% vraaguitval op de markt en ik had behoorlijk wat vaste lasten, ongeveer 80%. Ik kocht wel goedkoop in, maar dat betekent ook dat je voor een lange termijn of in grote hoeveelheden inkoopt en veel vaste lasten hebt waar je niet zomaar onderuit kunt." Een onderneming gaat failliet op het moment dat de ondernemer de schulden niet meer kan aflossen en de rekeningen niet meer kan betalen. Een faillissement doorloopt een aantal vaste fases.

1. Aanvraag faillissement

Als u niks doet, zullen uw schuldeisers - in veel gevallen de bank - op zeker moment faillissement voor u aanvragen. Bas liet het zo ver niet komen. "Als je je cijfers op orde hebt, zie je een faillissement wel aankomen", legt Bas uit. "Je kunt afwachten tot het moment onontkoombaar is, maar ik hield liever zelf de regie in handen. Ik ben met mijn accountant gaan zitten en die gaf ook aan dat een faillissement de enige uitweg was. We hebben faillissement aangevraagd en ik heb op zijn aanraden meteen een goede advocaat ingeschakeld." U kunt zelf faillissement aanvragen bij de rechtbank. Op rechtspraak.nl ziet u hoe u dat kunt doen. Als een schuldeiser faillissement aanvraagt, moet een verzoekschrift bij de rechtbank worden ingediend. U wordt daarna opgeroepen.

2. Naar de rechter

De rechter gaat na of uw situatie aan de eisen van een faillissement voldoet. U moet bijvoorbeeld minstens één schuldeiser hebben die een vordering heeft op de onderneming, in totaal moeten er minstens twee schuldeisers zijn en u komt uw betalingsverplichtingen niet meer na. De rechter bepaalt vervolgens of de faillissementsaanvraag terecht is. Ook een zelf aangevraagd faillissement moet worden goedgekeurd door de rechter, aan de hand van het formulier dat u heeft ingevuld. "Dankzij mijn advocaat had ik alles tot in de puntjes voorbereid”, vertelt Bas. “De rechter was heel vriendelijk en wees me een vrij jonge, maar ervaren curator toe."

3. Curator neemt het over

Nadat een curator is toegewezen door de rechtbank, komt deze meestal direct langs. Bas: "Het is heel belangrijk om je goed voor te bereiden op de komst van de curator. Zorg ervoor dat alle cijfers en papieren op orde zijn en dat je accountant, de bank en eventuele aandeelhouders op de hoogte zijn van de situatie. Vanaf het moment dat je met de accountant afspreekt dat het bedrijf failliet wordt verklaard, mag je als ondernemer níets meer doen. Ik had nog geld overgemaakt naar de Belastingdienst, om problemen te voorkomen, maar dit kon er juist voor zorgen dat ik alsnog hoofdelijk aansprakelijk werd gesteld. Je bent als ondernemer niet langer verantwoordelijk voor het bedrijf, de curator neemt jouw taken over."
De curator legt beslag op de bezittingen en het vermogen. Bas: "Ze namen echt álles mee, ook mijn bankpassen en mobiele telefoon. En daarna moest ik als eerste het bedrijf verlaten. Ik moest lopend naar huis, want ook mijn auto was ingenomen. Het moment dat ik de medewerkers moest vertellen dat het over was, vond ik zo’n ongelooflijk rotmoment."

4. Schuldeisers betalen

Schuldeisers kunnen bij de curator een vordering indienen van het geld dat zij nog zouden moeten krijgen. Vervolgens stelt de curator een uitdelingslijst op met een rangorde van schuldeisers. De bezittingen die de curator in beslag heeft genomen worden zo mogelijk verkocht, en de opbrengst wordt gebruikt om schuldeisers mee te betalen. Meestal kan niet iedereen volledig worden betaald en krijgen de schuldeisers slechts een deel van het bedrag dat zij eisen. Bas: "Samen met de curator ben ik nog achter openstaande facturen aangegaan, zodat wij op onze beurt onze schuldeisers weer konden betalen. Het was bizar te merken dat sommige klanten zelfs misbruik wilden maken van onze situatie." Nadat iedereen van de uitdelingslijst, voor zover mogelijk, is betaald, komt er een einde aan het faillissement. Dit is de meest gangbare wijze, maar een faillissement kan ook worden opgeheven bij een gebrek aan baten of na een akkoord. Na het faillissement houdt het bedrijf op te bestaan.

Mogelijkheid tot doorstart

Een faillissement hoeft niet per se voor altijd het einde te betekenen van een bedrijf. Soms is het mogelijk een doorstart te maken. "Gelukkig heb ik, met financiële hulp van vrienden een doorstart kunnen maken", vertelt Bas. "Ik heb nu een netwerkorganisatie en heb heel veel dingen anders gedaan. Ik koop veel flexibeler in en werk met co-ondernemers in plaats van personeel. Ik heb geen kantoor, maar een desk in een co-working space."

Tip van Bas:

"Je kunt op heel veel terreinen zuinig zijn, maar op sommige zaken moet je niet besparen. Op een goede advocaat bijvoorbeeld. Een voorbeeld: omdat ik een bv had, was ik niet hoofdelijk aansprakelijk. Toch kun je door een domme misstap alsnog hoofdelijk aansprakelijk worden gesteld, met alle gevolgen van dien. Zo had ik de jaarcijfers niet op tijd gedeponeerd. Hierdoor had ik óók persoonlijk failliet kunnen gaan. Gelukkig heeft mijn advocaat dit kunnen voorkomen."

Stel uw vraag via WhatsApp

Binnen 15 minuten antwoord

Zakelijk contact via Whatsapp

We beantwoorden uw vragen graag zo snel mogelijk. Daarom zijn we ook via WhatsApp bereikbaar. Doordeweeks van 8 tot 21 uur en op zaterdag van 9 tot half 6. U krijgt binnen 15 minuten antwoord.