Nederland wil bouwen, veel bouwen. Honderdduizenden woningen moeten de komende jaren verrijzen, binnenstedelijk en aan de randen van steden en dorpen. Maar tussen architectenschetsen, duurzaamheidsambities en stikstofdiscussies door, blijft een vraag hardnekkig terugkomen: waar laten wij de auto’s?
Het klinkt misschien ouderwets, maar de cijfers vertellen een helder verhaal. Op 1 januari 2025 telde Nederland ruim 9,2 miljoen personenauto's. Dat zijn er bijna 805.000 meer dan zes jaar eerder. Tegelijkertijd groeit de bevolking, neemt het aantal huishoudens toe en blijven veel Nederlanders, zeker buiten de grote steden, afhankelijk van de auto voor werk, zorg en recreatie. De parkeeropgave verdwijnt dus niet door haar te negeren. Wanneer we uitgaan van minimaal één parkeerplaats per auto, heeft Nederland vandaag al ruim 9 miljoen parkeerplaatsen nodig. In werkelijkheid ligt dat aantal aanzienlijk hoger, omdat auto's gedurende de dag op verschillende locaties worden geparkeerd: thuis, op het werk, bij winkels, stations, sportvoorzieningen en recreatieve bestemmingen.
Schattingen gaan uit van meer dan 10 miljoen parkeerplaatsen en mogelijk zelfs aanzienlijk meer. Tegelijkertijd staat Nederland voor een woningbouwopgave van ongeveer 900.000 tot 1 miljoen extra woningen in de komende jaren. Afhankelijk van de locatie, de gehanteerde parkeernorm en de mate waarin deelmobiliteit wordt ingezet, betekent dit nog eens honderden duizenden extra parkeerplaatsen.
Dat is een ongemakkelijke conclusie. Want ook als toekomstige bewoners gemiddeld minder auto's bezitten dan nu het geval is, ontstaat nog steeds een substantiële parkeerbehoefte. Voor een gemiddelde nieuwbouwwijk rekenen gemeenten op basis van de kencijfers van CROW vaak met parkeernormen tussen ongeveer 0,7 en 1,8 parkeerplaats per woning. Daarmee blijft parkeren een cruciale randvoorwaarde voor woningbouw.
“De cijfers vertellen een helder verhaal.”
Claire van Staaij
Sector Banker Vastgoed
Pieken en dalen
Toch gaat de discussie te vaak over aantallen en te weinig over benutting. Immers het huidige totale aantal parkeerplaatsen wordt geschat op circa 16 miljoen. Genoeg voor nu dus. De uitdaging zit daardoor niet alleen in de hoeveelheid parkeerplaatsen, maar vooral in de vraag of deze op het juiste moment en op de juiste locatie beschikbaar zijn. Een parkeerplaats bij een kantoor staat 's avonds meestal leeg. Parkeerplaatsen in woonwijken worden juist vooral in de avond en nacht intensief gebruikt. Winkelterreinen kennen hun drukste momenten in het weekend, terwijl ze op veel werkdagen slechts gedeeltelijk bezet zijn. En hier ligt misschien wel de grootste kans van allemaal. Niet in méér parkeerplaatsen, maar in slimmer gebruik van de bestaande capaciteit.
Dubbelgebruik als nieuwe standaard
Waarom zouden verschillende functies allemaal hun eigen parkeerterrein nodig hebben als dezelfde plaatsen op verschillende momenten door verschillende gebruikers kunnen worden benut? Een parkeerlocatie kan overdag beschikbaar zijn voor werknemers van omliggende kantoren, in de avond voor bewoners en in het weekend voor bezoekers van winkels en voorzieningen. Gemeenten werken steeds vaker met aanwezigheidspercentages en parkeerbalansen om dit dubbelgebruik inzichtelijk te maken. Daardoor kan de totale parkeerbehoefte fors lager uitvallen dan wanneer elke functie uitsluitend voor zichzelf parkeerruimte reserveert. Dat levert meer op dan alleen ruimtewinst. Het beperkt ook de bouwkosten, vermindert verhard oppervlak en creëert meer ruimte voor groen, waterberging en extra woningen.
“Slimmer gebruik van bestaande capaciteit.”
Claire van Staaij
Sector Banker Vastgoed
Van parkeerhub naar energiehub
Maar misschien moeten we nog een stap verder gaan. Waarom zouden we parkeerplaatsen uitsluitend zien als voorzieningen voor auto's? De parkeerhub van de toekomst kan uitgroeien tot een multifunctioneel knooppunt voor de hele wijk. Denk aan een centrale locatie met bewonersparkeren, deelauto's, pakketkluizen, laadvoorzieningen, fietsvoorzieningen, zonnepanelen en buurtbatterijen. Op dat moment verandert een traditionele parkeervoorziening van een kostenpost in een economisch en maatschappelijk waardevol onderdeel van de wijk.
Traditionele parkeergarages zijn financieel vaak moeilijk rond te rekenen. De aanlegkosten zijn hoog, terwijl de opbrengsten beperkt blijven tot parkeergelden.
Bij een gecombineerde mobiliteits- en energiehub ontstaat een breder verdienmodel. Naast parkeerinkomsten kunnen opbrengsten worden gegenereerd uit laadinfra, energieopslag, zonnestroom en flexibiliteitsdiensten voor het elektriciteitsnet. Dat is geen theoretisch toekomstbeeld. Nederland telt inmiddels meer dan één miljoen stekkerauto's. Al die voertuigen vertegenwoordigen gezamenlijk een enorme batterijcapaciteit die, mits slim ingezet, kan bijdragen aan het verminderen van netcongestie en het beter benutten van lokaal opgewekte energie. Zo wordt dezelfde vierkante meter niet één keer gebruikt, maar meerdere keren tegelijk: voor parkeren, laden, energieopslag en mobiliteit.
“De woningbouwopgave vraagt om creativiteit.”
Claire van Staaij
Sector Banker Vastgoed
Parkeerplaatsen multifunctioneel maken
De discussie zou daarom moeten verschuiven van de vraag hoeveel parkeerplaatsen we moeten bouwen naar de vraag hoe we parkeerplaatsen multifunctioneel kunnen maken. Want de ruimte in Nederland blijft schaars. Iedere vierkante meter die exclusief wordt gereserveerd voor stilstaande auto's kan niet worden ingezet voor woningen, groen, speelruimte of klimaatadaptatie. Tegelijkertijd is het naïef om te veronderstellen dat de auto op korte termijn uit ons straatbeeld verdwijnt. Met ruim 9,2 miljoen personenauto's blijft parkeren voorlopig een maatschappelijke basisvoorziening.
De woningbouwopgave vraagt daarom niet om minder realisme, maar om meer creativiteit. Nieuwe woningen zonder parkeeroplossing leiden tot frustratie bij bewoners. Traditionele parkeeroplossingen leiden tot hoge kosten en inefficiënt ruimtegebruik. De toekomst ligt daarom niet in nóg meer asfalt, maar in slimme hubs waarin parkeren, laden, energieopslag, deelmobiliteit en wijkvoorzieningen samenkomen. Wie een parkeerplaats voortaan ziet als een energiecentrale, mobiliteitsvoorziening én buurtvoorziening, ontdekt dat parkeren misschien wel de meest onderschatte kans is binnen de Nederlandse woningbouwopgave. Daarmee wordt het niet langer het sluitstuk van een gebiedsontwikkeling, maar juist een van de fundamenten eronder.
Deze column is eerder verschenen in Vastgoedjournaal op 22 september 2026.
Over de auteur
Claire van Staaij is Sector Banker Real Estate. Zij volgt de markt voor zowel commercieel als bedrijfsmatig vastgoed. Zij gaat intern en extern graag het gesprek aan over de trends en ontwikkelingen in de markt.
Lees verder in de vastgoedsector
De afgelopen periode stond de vastgoedsector in het teken van afwaarderingen, als gevolg van de sterk gestegen rente. Het perspectief voor de sector is echter gunstig, aangezien de behoefte aan woningen en bedrijfsgebouwen door de krappe markt en sterke economie aanhoudend groot is.
