Het gewapend conflict rond Iran heeft geleid tot een snelle stijging van de energieprijzen. Niet alleen olie en gasmarkten worden geraakt; ook elektriciteitsprijzen lopen op. Hierdoor stijgen de kosten in energie intensieve sectoren van de Nederlandse economie, zoals de horeca. Daarnaast wordt de reisbranche geraakt door veranderd reisgedrag en hoge vliegticketprijzen.
Bij logies en horeca vormen energiekosten een relatief groot deel van de totale kosten. Bedrijven met extra faciliteiten zoals spa’s, sauna’s en verwarmde zwembaden zijn bovengemiddeld energie-intensief. Ook keukens maken horeca-activiteiten gevoelig voor hogere energieprijzen.
Indirecte effecten voor de horeca
Door hogere energieprijzen stijgen de kosten van voedselproductie en -transport, dit leidt binnen zes tot negen maanden tot hogere voedselprijzen. De inkoop van restaurants, bars en hotels duurder stijgt hierdoor en worden de logies en horeca ook indirect geraakt door prijsstijgingen.
Het doorberekenen van hogere kosten blijkt lastig. De vraag in de horeca kan bij hogere prijzen aanzienlijk afnemen, mede vanwege hoge gevoeligheid bij consumenten voor prijsveranderingen na eerdere inflatiegolven. Een aanzienlijk deel van de bedrijven in de horeca en accommodaties ervaart problematische schulden. Het merendeel geeft aan hogere kosten slechts beperkt of helemaal niet te kunnen doorberekenen. Na de energiecrisis als gevolg van de oorlog in Oekraïne steeg het aantal faillissementen in de horeca sterk. Bij accommodaties bleef de toename beperkt.
Effecten voor de reisbranche
Daarnaast leidt verstoring van het luchtverkeer direct tot negatieve effecten voor luchtvaartmaatschappijen, reisorganisaties en mogelijk ook beurzen en evenementen. Vluchten naar het Midden-Oosten en Azië worden direct verstoord onder anderen door gesloten luchtruimen. Door de onzekerheid rond veiligheid en planning van de vluchten boeken reizigers nu al minder reizen richting het oosten. Ook de hogere brandstofkosten voor luchtvaartmaatschappijen zorgen ervoor dat vliegticketprijzen zullen stijgen en dat de vraag zal afnemen. Een afnemende vraag naar lange reizen kan juist in het voordeel werken van vakantieparken en campings in Nederland.
Meer informatie
Lees alle feiten en ontwikkelingen in de analyse Gewapend conflict Midden-Oosten kan Nederlandse sectoren hard raken.
Lees verder in de sector Leisure
De sector Leisure heeft een zware periode grotendeels achter de rug. Het herstel is ingezet met afbouwen van de maatregelen omtrent corona. De terrassen beginnen vol te raken, het aantal toeristen neemt toe en evenementen kunnen weer georganiseerd worden. De personeelstekorten zijn nu de grootste uitdaging. Werkzaamheden van het personeel digitaliseren en het spreiden van gasten kunnen de impact daarvan beperken.
