Transformeren door de crisis heen
Hoewel we nog midden in de pandemie zitten, zijn er veel macro-economen die verwachten dat de economie rond de zomer definitief aantrekt. De logistieke sector loopt hier al op vooruit en richt zich op de periode na corona.
Bedrijven bieden versneld nieuwe logistieke diensten aan om in te spelen op een structureel hogere vraag van hun klanten. Ook het enorme aantal overnames houdt aan. Daarnaast worden digitalisering en duurzaamheid definitief in de strategie opgenomen.
Wordt dit alles afgedwongen door de pandemie of zijn dit juist ontwikkelingen die de sector in de toekomst sterker maken? Een ding is zeker: een groot deel van de logistieke bedrijven weet zich relatief goed door de pandemie te slaan en tegelijk de blik op de toekomst te houden. Ondernemingen die zich in deze fase nog laten leiden door de waan van de dag mogen de razendsnelle ontwikkelingen niet uit het oog verliezen.
Kansen genoeg lijkt het. De nasleep van de coronacrisis is nog steeds voelbaar in het mondiale containertransport over zee. Het tekort aan vrachtcapaciteit en torenhoge charterprijzen geeft expediteurs de kans om zich te begeven op een voor hun nieuw terrein. CMA CGM, toonaangevend in maritieme logistiek, heeft eigen vrachtvliegtuigen gekocht en DSV heeft eigen vrachtvluchten gecharterd. Datzelfde DSV en Geodis zijn zelfstandig vrachtschepen gaan charteren om hun klanten toch aan containercapaciteit te helpen. Is dit een incidentele actie als directe nasleep van de crisis of zit hier wellicht een nieuw en blijvend verdienmodel achter? Dat gaan we zien als de markt is genormaliseerd, wat volgens marktkenners nog wel enige tijd gaat duren. De enorme problemen rondom de blokkade van de Ever Given in het Suez kanaal zullen discussies over kwetsbaarheden van het systeem opnieuw voeden. Zeker is wel dat genoemde bedrijven zich in deze fase richting hun klanten als logistiek partner nadrukkelijker en meer compleet positioneren.
Daarnaast is schaalvergroting aan de orde van de dag. Draaide de fusie- en overnamemarkt eind 2020 al overuren, in het eerste kwartaal van 2021 was dat niet anders. Een stijgende verkoopbereidheid van ondernemers, kenmerkend in economisch onzekere tijden, heeft veel transacties in gang gezet. Kopers voeren hun groeiplannen ter versterking van de strategische positie versneld uit. De transacties zien we op internationaal en nationaal niveau, tussen grote en middelgrote logistiek bedrijven en in zowel natte als droge logistiek.
Bijzonder was de overname de Nederlandse containerrederij NileDutch door Hapag Lloyd ter versterking van hun positie in Afrika. In de markt voor vervoer van koel-vries nam DFDS het bedrijf HSF Logistics Group over. Kloosterboer positioneert zich nadrukkelijk met de verkoop van Zweedse activiteit aan NexCold, terwijl het tegelijk investeert in nieuwe distributiecentra in IJmuiden en Canada. Wie er de lijstjes op nakijkt, ziet een flink aantal transacties tussen Nederlandse bedrijven. Conclusie: de logistieke kaart van Nederland verandert in hoog tempo.
Het door overnames verkrijgen van een stevigere positie in een bestaande markt is ook gedreven door de twee eerder genoemde thema’s. Digitalisering en de duurzame transitie bepalen al in hoge mate de strategische agenda’s. De snelheid en gevolgen van technologische innovatie zetten alles op scherp, juist ook bij de doorstart na de crisis. ABI Research wijst op een ware digitaliserings- en robotiseringsslag in distributiecentra, waarin wereldwijd naar verwachting in 2025 vier miljoen robots actief zijn.
In Nederland loopt de retailsector voorop met nieuwe volledig geautomatiseerde distributiecentra van Albert Heijn en Jumbo als voorbeelden. En onlangs kondigde Jan de Rijk Logistics aan dat het flink gaat investeren in de aanschaf van het AutoStore-systeem waarmee het een belangrijke bijdrage levert aan de groei van hun activiteiten in contractlogistiek. Dat het investeringstempo stijgt, wordt nog eens bevestigd door onderzoeksbureau Gartner, dat laat zien dat managers hun meerjarige digitale investeringen terugbrengen naar sprints van twaalf maanden. De duurzame transitie wordt na de pandemie naar verwachting extra gestimuleerd vanuit het Europese Herstelplan en het Nationaal Groeifonds.
Conclusie: de huidige dynamiek is het bewijs dat het logistieke bedrijf van de toekomst op dit moment gevormd wordt. Het is digitaal en duurzaam waar mogelijk, en in staat om klanten alles te brengen wat ze op logistiek gebied nodig hebben. Geen tijd te verliezen, maar juist transformeren door de crisis heen.
Deze column is eerder deze week geplaatst in Nieuwsblad Transport.
Over de auteur
Bart Banning is sector banker Transport en Logistiek bij ABN AMRO. Hij heeft veel contact met ondernemers en ondersteunt de sectorcollega's binnen de bank.
Lees verder in de transport- en logistieksector
Na een lastig jaar, waarin de internationale handel afnam door een snelle afbouw van overtollige voorraden, heeft de transportsector een voorzichtig herstel ingezet. Begin 2024 stegen zowel in de containervaart als in de luchtvaart de goederenvolumes. Dankzij de aantrekkende economische groei kan de sector verder herstellen. Het herstel wordt echter geremd door een lagere vraag naar bouwmaterialen. Intussen krijgt het wegvervoer de komende jaren te maken met een stapeling van milieuregels.
